   
|
ايبسن را مانند حافظ بايد ارج نهاد
گفت وگو با اردشير صالح پور، دبير همايش «هنريك ايبسن»
نويسنده: نيلوفر رستمي
اردشير صالح پور مدير طرح و تهيه و برنامه اداره كل هنرهاي نمايشي در حال حاضر دبير همايش بزرگداشت هنريك ايبسن است. با او درباره برنامه ها و اهداف برگزاري همايش «هنريك ايبسن» به بهانه يكصدمين سالگرد تولدش كه از روز ۲۰ آغاز و تا ۲۷ ارديبهشت ماه ادامه خواهد داشت، گفت وگو كرديم.
•هدف از برگزاري همايش «هنريك ايبسن» چيست؟
هنريك ايبسن چهره نام آشناي تئاتر جهان، نزد خانواده فرهنگي، هنري ايران شخصيتي شناخته شده و مقبول است. قريب به ۵۰ سال است كه آثار ايبسن در دانشكده ها و مراكز هنري اجرا و ترجمه شده و پيرامون آن نقد و نظرهاي بسياري صورت گرفته است. ايبسن از جمله نمايشنامه نويسان مدرن و تحول گري است كه جان تازه اي به كالبد ادبيات دراماتيك بخشيده و نگره تازه اي به انسان را مطرح مي سازد كه درخور تعمق است. درام هاي او حول محور انسان طراحي شده و ديدگاه ها، آرمان ها، حرمان ها، كاميابي ها و ناكامي هاي فردي و اجتماعي را در روند پرتلاطم حوادث اجتماعي به نمايش گذاشته و اين مقولات را به مدد قلم تواناي خود دست يافتني و قابل باور جلوه داده است. به عبارتي پس از شكسپير و چخوف، ايبسن بيش از ساير نمايشنامه نويسان آثارش در ايران شناخته شده و به صحنه رفته است و منزلت و مقام او در اين وادي شامخ و انكارناپذير است. امسال به مناسبت يكصدمين سالگرد «هنريك ايبسن» در سراسر جهان همايش ها، سمينارها، جشنواره ها و نشست هاي بسياري انجام مي شود كه دريغ بود در ايران به رغم اين همه صبغه و سابقه كار خاصي صورت نگيرد. اين حركت هم ارج گذاشتن به منزلت و جايگاه اين نمايشنامه نويس در عرصه تئاتر است و هم همبستگي با خانواده جهاني تئاتر و پيوند هر چه بيشتر با مجامع و رويدادهاي بين المللي نمايش است و هم فرصت و مجالي مغتنم براي نگاه و بررسي و تحليل و بازشناخت نمايشنامه نويسي كه يكي از مرتفع ترين قلل ادبيات نمايشي است؛ قله اي مه آلود و رفيع كه هميشه از برف پوشيده است. اين اغتنام فرصت زمينه آموزشي را نيز براي بازانديشي «درام» در ساحت تئاتر ديگر بار يادآور مي سازد كه چگونه مي توان جوشش ها و كوشش هاي انساني را در روابطي ملموس و اجتماعي در قالب شخصيت هاي زنده و ماندگار جاودان ساخت. همچنان كه اين آثار مدام تازگي مي پذيرند و زندگي در روان و عرصه آنان جاري و ساري است به راستي چگونه است كه انسان ها از مرزها و حدود و ثغور فراتر مي روند و انديشگي چگونه مي تواند معيار هستي را تشكيل دهد و آرمان ارزشمند بشري مبتني بر سعادت و فضيلت در گستره لايتناهي فرهنگ و هنر و زبان والاي نمايش تحقق پذيرد! ايبسن از آن جمله است همچون حافظ، سعدي، فردوسي و... انسان هايي كه ديگر در قيد و بند مرزها قرار نگرفته اند بلكه به فرهنگ و مواريث بشري تعلق مي گيرند. به هر حال اين مجال مغتنم نوعي حرمت گذاري و پيوند فرهنگي و تئاتري است كه اميدوارم هر چه بيشتر ما شاهد اين تبادلات گسترده در سطح جهان باشيم.
•اهم برنامه هاي همايش چيست؟
برنامه هاي بسيار مفصلي درخور شأن تئاتر ايران و منزلت شخصيت تئاتري هنريك ايبسن با حضور اساتيد، صاحبنظران، پژوهشگران و هنرمندان در ابعاد وسيع و همه جانبه طراحي شده كه در نوع خود كم نظير است. سخنراني، نقد، گفت وگو، نمايش تله تئاترهايي از نروژ، اجراي تئاتر چه در ابعاد حرفه اي و چه در قالب كارهاي تجربي و دانشجويي، نمايش عروسكي، نمايشنامه خواني از شمار برنامه هاي متنوع اين همايش محسوب مي شوند.
•در مورد حضور مهمان خارجي توضيح دهيد.
دو استاد پژوهشگر و صاحب نظر از مركز ايبسن شناسي نروژ براي سخنراني حضور خواهند داشت. همچنين يك گروه تئاتر كه به شيوه عروسكي نمايش را اجرا خواهند كرد، از شمار مهمانان خارجي همايش هستند.
•زمينه همكاري چگونه بوده است؟
سفارت نروژ در تهران و خصوصاً رايزني فرهنگي آن همكاري بسيار خوبي را با ما انجام داده اند كه جا دارد از توجه و پيگيري و حمايت آن سپاسگزاري كرد. خصوصاً سفير نروژ آقاي اوله كريستن هوله و خانم ويگديس شلست گاريورگ و سفير نروژ مشخصاً كارها را پيگيري كرده و مشتاق همكاري در اين زمينه بوده اند.
•حضور شهرستاني ها در اين همايش چگونه است؟
دو سخنران شهرستاني در اين همايش حضور داشته و در همه دپارتمان ها و مراكز دانشگاهي تئاتر شهرستان ها همچون بوشهر، شيراز، تبريز، اليگودرز، تنكابن، اراك نيز برنامه هاي متنوع برگزار خواهد شد كه هنرمندان آن استان ها نيز مي توانند در دانشكده هايشان از آنها استفاده كنند.
•آيا مراسم تجليل و تقدير نيز وجود خواهد داشت؟
بله، قرار بر آن است كه از كارگردانان تئاتر ايبسن، مترجمان، ناشران و يك كارگردان سينمايي بسيار مشهور تقدير كنيم.
•كدام كارگردان سينما؟
داريوش مهرجويي، كه نمايشنامه «خانه عروسك» ايبسن را به فيلمنامه تبديل كرده و از آن فيلمي تحت عنوان «سارا» ساخته است. از ايشان نيز در مراسم تقدير خواهد شد. و نيز در جلسه اي بنا است با حضور ايشان ضمن نمايش فيلم بحث و گفت وگو در تطبيق و آدابتاسيون نمايشنامه به فيلمنامه صورت پذيرد.
•گويا كارگاه آموزشي (work shop) نيز قرار است برگزار شود؟
كارگاه آموزشي طي ساليان اخير نشان داده است كه از بار تجربي و آموزشي خوبي برخوردار است و به طور عملي شركت كنندگان نيز مي توانند مباحث را به طور زنده فراگرفته و استفاده بهتري از آن نمايند. اين كارگاه به مدت دو روز است و قرار است در تئاترشهر آخرين نگاه ها و نگره هاي مدرن را بر آثار ايبسن با تكيه بر نمايش «هدا گابلر» به شيوه اجرايي «آلمان ها» مورد بحث و بررسي آموزشي قرار دهد. دانشجويان با ثبت نام مي توانند از اين كارگاه بهره مند شوند.
ايبسن را مانند حافظ بايد ارج نهاد / گفت وگو با اردشير صالح پور، دبير همايش «هنريك ايبسن» نيلوفر رستمي
□
دفعات مطالعه اين مطلب: 139 بار
|
فهرست نشريات
